Xərçəng simptomlardan 3 il əvvəl diaqnoz qoyan qan testi

ABŞ-ın nüfuzlu Con Hopkins Universitetinin alimləri xərçəng xəstəliyinin erkən mərhələdə diaqnostikası sahəsində böyük bir kəşfə imza atıblar. "Cancer Discovery" jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, gələcəkdə xərçəngi hələ heç bir simptom meydana gəlmədən bir neçə il əvvəl proqnozlaşdırmaq mümkün olacaq.

XENER.GE xəbər verir ki, yeni hazırlanmış unikal qan testi vasitəsilə qan plazmasında birbaşa xərçəngin inkişafı ilə bağlı olan genetik mutasiyaları müəyyən etmək mümkündür.

Üstəlik, bu mutasiyalar xəstəliyin kliniki əlamətləri özünü büruzə verməkdən ən azı 3 il əvvəl qanda üzə çıxır.

Bu kəşf tibb dünyası üçün xüsusilə vacibdir, çünki xərçəng əksər hallarda gecikmiş mərhələlərdə aşkar edilir ki, bu da müalicə prosesini kəskin çətinləşdirir.

Tədqiqat zamanı alimlər ilkin olaraq tam fərqli bir məqsədlə — ürək-damar xəstəliklərinin öyrənilməsi üçün toplanmış qan plazması nümunələrindən istifadə ediblər və 52 iştirakçının məlumatlarını analiz ediblər.

Bu şəxslərdən 26-na qan analizi götürüldükdən 6 ay sonra xərçəng diaqnozu qoyulub, digər 26 iştirakçıda isə xəstəlik inkişaf etməyib.

Müasir sekvenləşdirmə (DNT analizi) metodlarından istifadə edən tədqiqatçılar xərçəngin erkən genetik izlərini 8 iştirakçıda aşkarlayıblar. Mütəxəssislər bu 8 nəfərdən 6-sının daha köhnə — xərçəng diaqnozundan 3.1-3.5 il əvvəl götürülmüş qan nümunələrini də yenidən laborator müayinədən keçiriblər.

Nəticələr heyrətamiz olub: 4 halda şişlə əlaqəli genetik mutasiyaların, hələ heç bir xəstəlik simptomu olmadığı dövrdə — 3 ildən də əvvəl qanda artıq mövcud olduğu sübut edilib.

Yeni metodun geniş tətbiqinə və klinikalara daxil edilməsinə qədər hələ əlavə və daha irimiqyaslı araşdırmaların aparılmasına ehtiyac olsa da, elm adamları gələcəyə çox nikbin baxırlar.

Ekspertlərin qiymətləndirməsinə görə, gələcəkdə bu növ testlər hər il keçirilən icbari profilaktik   müayinələrin ayrılmaz hissəsinə çevrilə bilər. Xərçəngin bu dərəcədə erkən mərhələdə aşkarlanması isə dünyada milyonlarla insanın həyatını xilas etməyə imkan verəcək.