Mobil Tətbiq
Arıların insan üzünü tanımaq və fərqləndirmək qabiliyyəti aşkarlandı
Alimlər ayrı-ayrı arılara konkret insan üzünün fotoşəklini seçməyi və digər oxşar təsvirlərdən qaçınmağı öyrədiblər.
XEBER.GE xəbər verir ki, bu barədə rambler.ru məlumat yayıb.
Məlumata görə, düzgün seçimə görə həşəratlar bir damcı şəkər siropu, səhvə görə isə acı xinin suyu alırdılar. Mükafatsız keçirilən həlledici testdə arılar hətta onlara tamamilə yeni fotoşəkillər göstərildikdə belə, lazımi üzü 80%-dən yuxarı dəqiqliklə inamla seçməyə davam edirdilər.
Tədqiqatçıların izah etdiyi kimi, arılar üzləri insanlar kimi qavramırlar. Onlar burun və ya gözlər kimi ayrı-ayrı cizgiləri deyil, ümumi konfiqurasiyanı - hissələrin nisbətini tanımağı öyrənirlər. Onlar üçün bu təsvirlər mükafatla assosiasiya olunan "qəribə çiçəklər" mahiyyəti daşıyır.
Simaları xatırladan nöqtə və xətlər vasitəsilə həyata keçirilən ilkin sınaqlar göstərib ki, arıların reaksiyası fərdi elementlərə deyil, bütöv strukturaya yönəlib. Əgər şəkildəki detalların yerləri dəyişdirilirdisə, həşəratlar təsviri fərqləndirə bilmirdilər.
Həmçinin əvvəllər alimlər iddia edirdilər ki, arılar əvvəlcədən onlara bir neçə fərqli görünüş göstərildikdə, mürəkkəb obyektlərin yeni rakurslarını mənimsəməyə qadirdirlər. Onların vizual yaddaşı aralıq bucaqları interpolyasiya etmək üçün kifayət qədər çevik olub.
Araşdırmalar nəticəsində məlum olub ki, arının xırda beyni heyrətamiz səmərəlilik nümayiş etdirir. Təxminən 950 000 neyronla həşəratlar yüksək səviyyədə öyrənmə, kateqorizasiya və mürəkkəb vizual fərqləndirmə qabiliyyəti göstərirlər. Bu, sehr deyil, bioloji optimallaşdırmadır: arılar konkret vəzifələrin həllinə, ilk növbədə, çiçəklərin axtarışına, oriyentasiyaya və qida mənbələrinin yadda saxlanmasına mükəmməl uyğunlaşıblar.
Kəşfin praktiki əhəmiyyəti də var, çünki arılar ən vacib tozlandırıcılardır. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) məlumatlarına görə, dünyanın ən məhsuldar kənd təsərrüfatı bitkilərinin dörddə üçü heç olmasa qismən onlardan asılıdır. Dünya kənd təsərrüfatı məhsullarının 35%-i isə bu və ya digər şəkildə tozlandırıcı həşəratların fəaliyyəti ilə bağlıdır.
