İnsanın fitri meyldən uzaqlaşmasının 12 amili

23 Noyabr 2022 - 09:37

88

İnsanları zati olaraq dinə yönəldən meyl mənasını verən fitrət bəzi amillərin təsirinə düşərək unudula bilər.

Fitrət (və onun yaratdığı meyllər) bəzən tamamilə aşkar, bəzən də tozlu olur. Burada fitrətin parlamasına mane olan və bir bulud parçası və ya bir toz kütləsi kimi fitri işləri örtən bəzi şeylərin adını çəkək.

1_ Kor-koranə başqalarını təqlid etmək.

2_ Rifah və maddi şeylərə qərq olmaq.

3_ Ətraf mühitdən təsirlənmək. Həzrət Musa (ə) qövmü ilə birlikdə camaatının bütlərə sitayiş etdiyi bir yerə daxil oldu. Musanın (ə) qövmü onları və bütlərini görən kimi ona dedilər: Bizim üçün də bütdən məbud qərar ver. “Biz İsrail oğullarını dənizdən keçirtdik, (sonra) onlar öz bütlərinə tapınan bir tayfaya uğradılar. (İsrail oğulları) dedilər: Ya Musa! Bizə onların sitayiş etdikləri bütlər kimi bir büt düzəlt! (Musa belə) cavab verdi: Siz, doğrudan da, cahil bir tayfasınız!” (Əraf, 138).

4_ Ədəbsiz reklamlar. Ola bilsin ki, zəhərli reklamlarla bəyənilən işlər xoşagəlməz və bəyənilməyən işlər bəyənilən görünsün. Fironun özünün məbud olmasını söylədiyi kimi ki, dedi: "Mən sizin ən böyük Rəbbinizəm” (Naziat, 24). Bu, onun qövmü tərəfindən qəbul edilmişdi.

5_ Din müxalifləri tərəfindən təhdid və qorxu yaratmaq.

6_ Başqa məzhəblərin fikir və rəylərinin qarşısında özünü itirmək.

7_ Azğın sənətkarlara tabeçilik. Həzrət Musa (ə) münacat etmək və Allahdan vəhy almaq üçün Tur dağına getmişdi. Sənətkar olan Samiri bu fürsətdən istifadə edərək buzov düzəltdi və insanları buzovpərəst etdi. “(Oda atılmış qızıl-gümüş əridikdən sonra Samiri çuxurun içindən) onlara böyürən bir buzov heykəli (düzəldib) çıxartdı. (Samiri və onun yoldan çıxartdığı bir neçə kişi) dedilər: (Ey İsrail oğulları!) Bu sizin tanrınızdır. Musanın da tanrısı budur, lakin unutmuşdur. (Musa heykəli itirmiş, onu axtarıb tapmaqdan ötrü Tur dağına getmişdir)” (Taha, 88).

8_ Majoritarizm. Bəzən insan özü də bilir ki, nəsə yalan və ədalətsizdir, amma əksəriyyət bəyəndiyi üçün cəmiyyətə tabeçilik edir.

9_ Şeytani vəsvəsələr.

10_ Məsxərə eşitmək. Bəzən insan başqalarının məsxərəsinə məruz qalmamaq üçün öz düzgün təsəvvürlərini ifadə etməkdən çəkinir.

11_Nəfsani istəklər. Nəfsani istəklər və ardınca gələn instinktlər fitri hadisələrin baş verməsinin qarşısını alır.

12_ Pis dost. Bəzən insan özü yaxşı-pisi anlayır, bilir, amma pis dost onu yoldan çıxarır. Qurani-kərim buyurur: "Vay halıma! Kaş filankəsi özümə dost etməyəydim. And olsun ki, Quran mənə gəldikdən sonra məni ondan (Qurana iman gətirməkdən) o sapdırdı. Şeytan insanı (yoldan çıxartdıqdan, bəlaya saldıqdan sonra) yalqız buraxar (zəlil, rüsvay edər). (Furqan, 28 və 29).

Möhsin Qəraətinin yazdığı "Əqidə prinsipləri (Tövhid)" kitabından götürülmüşdür.


mənbə: iqna

Xəbər lenti

Saakaşvili siyasətdən getdi
2022-12-02 17:44

Ukraynada daha bir gürcü hərbiçi öldürülüb
2022-12-02 12:40

Marsda hündürlüyü 250 metr olan meqasunami baş verib
2022-12-02 10:52

Alimlər Yerə düşən meteoritdə iki naməlum material aşkar ediblər
2022-12-02 10:48

Ədalət sözünün mənası nədir?
2022-12-02 10:06

Türkiyədə it sahibini güllələyərək öldürüb
2022-12-02 10:01

Putinlə danışıqlar yalnız bir şərtlə mümkündür
2022-12-02 10:00

Çində son sutkada 35 minə yaxın insanda koronavirus aşkarlanıb
2022-12-02 09:56

DÇ-2022: Bu gün qrup mərhələsinə yekun vurulacaq
2022-12-02 09:54

Saakaşvilidə iyirmidən çox xəstəlik tapıldı
2022-12-02 09:50

Parlament "Dərman vasitələri və əczaçılıq fəaliyyəti haqqında" qanun layihəsini qəbul etdi
2022-12-01 21:11

2 dekabr üçün xarici valyutanın rəsmi məzənnəsi
2022-12-01 20:06

Tropik siklonun elmə məlum olmayan növü tapıldı
2022-12-01 19:53

Rusiyanın Litvadakı səfirliyinin əməkdaşı arzuolunmaz şəxs elan edilib
2022-12-01 19:48

"Milli Hərəkat" üzvləri hökuməti devirmək əvəzinə, öz sədrini devirdilər.
2022-12-01 19:42

Sürücülük vəsiqəsi imtahanında əlavə olaraq bu suallar veriləcək
2022-12-01 19:40

Sürücülük vəsiqəsi imtahanında nəqliyyat vasitəsinin texniki vəziyyəti ilə bağlı hansı növ və neçə sual olacaq?
2022-12-01 19:34

Bakıda gənc oğlan 15-ci mərtəbədən maşının üstünə düşdü - VİDEO
2022-12-01 12:17

Niyə namaz qılmalıyıq?
2022-12-01 10:13

Qardaşı: Belə getsə, Saakaşvili öləcək
2022-12-01 10:10

“Dünyanın ən nazik göydələni”ndə yaşayışa icazə verildi - VİDEO
2022-12-01 09:50

Taylandda Buddist məbədinin bütün rahibləri narkotik istifadəçisi çıxdı
2022-12-01 09:46

DÇ-2022: Bu gün 1/8 finalın daha 4 iştirakçısı bəlli olacaq
2022-12-01 09:41

İŞİD-in lideri öldürülüb
2022-12-01 09:36

İngiltərədə müsəlmanların sayı sürətlə artır
2022-12-01 09:31

Fransa parlamenti Azərbaycan əleyhinə növbəti addım atdı
2022-12-01 09:27

1 dekabr üçün xarici valyutanın rəsmi məzənnəsi
2022-11-30 19:10


2022-11-30 19:04

Ukraynanın Madriddəki səfirliyində partlayış olub, 1 nəfər yaralanıb
2022-11-30 18:55

Artıq buna görə cərimə tətbiq ediləcək
2022-11-30 18:50

Baş katib Ukraynanın NATO-ya üzvlüyünün şərtini açıqlayıb
2022-11-30 18:34

İnsanların "Google"da ən çox axtardığı SÖZ
2022-11-30 18:31

Saakaşvilinin müalicə üçün xaricə göndərilməsinə icazə verilməyəcək
2022-11-30 18:27

İnsan həyatına zərər verə biləcək heyvanları gəzdirməklə bağlı qanun sərtləşdirilir
2022-11-30 15:51

Əfqanıstanda dini məktəbdə partlayış - 15 ölü, 27 yaralı
2022-11-30 15:09

Ukraynada azərbaycanlı ailə donaraq ölüb - VİDEO
2022-11-30 15:06

Çörəyin qiymətində yaxın vaxtlarda dəyişiklik gözlənilirmi?
2022-11-30 14:13

"Saakaşvilini əfv etmək prezidentin səlahiyyətindədir, ümid edirəm ki, bunu etməyəcək"
2022-11-30 14:11

Fevralın 1-dən etibarən TBC-nin kassasından pul götürmək haqqı artacaq
2022-11-30 13:04

“WhatsApp” istifadəçiləri üçün daha bir yenilik gəlir
2022-11-30 12:50


Digər İslam Dünyası xəbərləri:

Ədalət sözünün mənası nədir?

30

Niyə namaz qılmalıyıq?

54

Allaha bəndəliyin mənası nədir?

84

İnsan öldükdən sonra yox olur?

104

Ədalət, insanın təbii istəyidir

69