Əməlləri onu həbsə aparır

Ermənistanın ikinci və keçmiş prezidenti Robert Koçaryanın məhkəməyə gələcəyi o qədər də inandırıcı görünmürdü. Başda “News.am” saytı olmaqla, ölkə mətbuatı Koçaryanın məhkəmə iclasına gəlmədiyini və gəlməyəcəyini yazırdı. Vəkillər isə prosesin təxirə salınması barədə vəsatət qaldırmışdı. Təbii ki, bu vəsatət Robertin özü ilə razılaşdırılmamış deyildi. Görəsən, eks-prezident niyə fikrini dəyişdi və ya niyə məhkəmə iclasında iştirakı məqbul saydı? 

Əvvəla, Koçaryan belə bir formada mühakimə predmeti olmasını və mənşər ayağına çəkilməsini qüruruna sığışdırmırdı. Bunu, onun bəyanatlarından da görməmək mümkün deyildi. Belə bir duruma düşməmək üçün Robert bütün vasitələrdən istifadə edirdi. Səfərdə olduğunu, vaxt problemini əsas gətirərək prosesi bir qədər uzatdı da. Ta o vaxta qədər ki, Koçaryan Moskvaya hesablanan ümidlərini itirdi. Əslində eks-prezident Moskvaya sığına bilərdi. Görünür, indiki halda Kreml buna getmək istəməyib. Marağlıdır ki, Robert ondan soruşulmadığı halda “mən hara qaçıram ki” ifadəsini də işlətdi. Bütün bunların fonunda Koçaryanın məhkəmə prosesində iştirak etməkdən başqa variantı qalmadı. Onsuz da məhkəmə onun vəkillərinin iştirakı ilə də qərar qəbul edəcəkdi. Belə olan təqdirdə, Koçaryan məhkəməyə gələrək bəyanatlar verərək, xüsisu ilə Qarabağ kartından növbəti dəfə istifadə etməklə ictimai fikri çaşdırmağa çalışdı. Ancaq, artıq çoxdandır ki, Robertin ölkəsində nüfuzu karroziyaya uğrayıb. Bu gözdən düşmədə Sərkisyanın rolu az olmayıb. “Etmə, edərlər” prinsipinin Ermənistan siyasətçilərinə o qədər aidiyyatı var ki, bir-birinin boyuna qamış ölçürlər… 

Paşinyansa hələ ki, boyuna, boynuna adekvat olmayan addımlar atır. Buna, sadəcə cəsarət demək olmaz. Görün baş nazir o qədər özünə arxayındır ki, Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının baş katibi Yuri Xaçaturova, rusiyanın adamına qarşı da 1 mart qırğınları ilə bağlı ittiham irəli sürdürüb. O, da Koçaryanın maddəsi ilə ittiham olunur. Xatırladaq ki, Xaçaturov 1 mart qırğınları zamanı Ermənistanda müdafiə nazirinin müavini idi.

Bəs, görəsən Nikol bu cəsarəti hardan alıb? Bütün bu baş verənlərin Paşinyanın ölkənin birinci prezidenti Levon Ter-Petrosyanla görüşündən sonra baş verməsi, müəllimin şagirdə tövsiyələri ehtimalını artırır. 

Məsələnin ən çox diqqət çəkən tərəfi, Koçaryanın konstitusiya qruluşunu dəyişməkdə ittiham olunmasıdı. Nədir, konstitusiya quruluşunun dəyişdirilməsi ittihamı?

Qarabağ münaqişəsinin güzəştli şərtlər əsasında həllinin tərəfdarı olan Levon Ter-Petrosyanın hakimiyyətdən devrilməsində birbaşa iştirakı olan və o vaxt ölkənin baş naziri postunu tutan Robert Koçaryan 2 dönəmdə Ermənistanın prezidenti oldu. Bu müddət ərzində Qarabağla bağlı tutduğu barışmaz mövqeyi ilə yanaşı, Koçaryanın vətəndaşına qarşı da münasibəti olduqca sərt və düşməncəsinə idi. Təpədən-dırnağa korrupsiyalaşmış və bir neçə epizotda əli qana batmış Robertin rahat şəkildə vəzifədən gedərək, ayağını ayağının üstünə qoyub, yığdığını xərcləmək şansı yox idi və bunu özü hamıdan daha çox dərk edirdi. Bu baxımdan öz komandasından, özü də ən “layiqli” adamlarından biri onu əvəz etməli idi və necə ki, etdi. Serj Sərkisyan bu xüsusda ən doğru seçim idi. Əvvəla Sərkisyan Qarabağ klanının ən nüfuzlu şəxslərində biri idi. İkincisi, onun da əli Qarabağ münaqişəsində Koçaryanın əlindən az qana batmamışdı. Üçuncüsü və ən əsası, Serj də Robert kimi əzazil və hakimiyyət uğrunda hər şeyindən keçməyi bacaran biri idi. Sövdələşmə sonunda Sərkisyan hakimiyyətini bərqərar etdi. Sonrakı proseslər göstərəcəkdi ki, Koçaryan hər şeyi doğru hesablasa da etibarlılıq prinsipini ümumiyyətlə nəzərə almamışdı. Hansı ki, bu səhv Koçaryanın siyasi karyerasına son qoydu. Azərbaycanın bu iki vətəndaşının münasibəti, ermənicəsinə kəskinləşdi. Təbii ki, bu, ayrı bir söhbətin mövzusudur. Xülasə, Koçaryan qonaqlıq verirmiş kimi, formal bir seçki təşkil edərək Sərkisyanı hakimiyyətə gətirdi. Erməninin sonrakı ağılı, İrəvan küçələrini izdihamlı şəkildə doldurdu. Xalq Sərkisyanı istəmirdi və onun necə hakimiyyətə gəldiyini çox gözəl başa düşürdü. Vəziyyətin nəzarətdə çıxdığını görən Robert Koçaryan polisə “VUR” əmrini verdi. Polis vurdu, 10 erməni öldü, onlarla adam yaralandı, hər şey bitdi, əvəzində Sərkisyan zülümü başladı… Bu müddət ərzində iqtidara müxalif qüvvələr hadisə üzrə istintaqın nəticəsini tələb etsə də təbii ki, siyasi rəhbərlik maraqlı tərəf olduğundan heç nə hasil olmadı. Deməli, konstitusiya quruluşunu dəyişmə ittihamı, hakimiyyətin seçki yolu ilə deyil, məhz zorakılıq yolu ilə ötürüldüyünü nəzərdə tutur.

Ancaq, bununla iş bitmir. Madam ki, Koçaryan konstitusiya quruluşunu dəyişməkdə ittiham olunur, ortaya maraqlı bir məsələ çıxır. Əgər həqiqətən də konstitusiya quruluşu dəyişibsə, deməli, Sərkisyanın 8 illik hakimiyyəti də legitim hesab oluna bilməz. Bu isə o deməkdir ki, həmin cinayət işinin biri də Serjə açılmalıdır və ya açılacaq.

İndi bütün diqqət Moskvaya dikilib. Baş verənlərin Kremlə təsir etmədiyini düşünmək qətiyyən düzgün olmazdı. Rusiyanın nüfuz dairəsinə düşən siyasət adamlarının bir-birinin ardınca zərərsizləşdirilməsi həm də bu ölkəyə münasibətdir. Yəqin ki, nüfuzlu bir namizədi olsaydı, rəsmi Moskva sakit dayanmazdı. Kütlənin Paşinyan sevgisi, hələlik planların reallaşmasına imkan vermir. Rusiya, keçmiş baş nazir Karen Karapetyan variantı fiaskoya uğrayandan sonra, birbaşa müdaxiləni kənara qoymuş kimi görünür. 

“Respublika” və “Daşnaqsütyun” partiyaları isə baş verən proseslərə ciddi şəkildə reaksiya vermir və ya verə bilmir. Çünki vaxti ilə hakim komandada təmsil olunaraq korrupsiyalaşan partiya funksionerləri öz talelərinə biganə qala bilmirlər. Hələlik, sadəcə bəyanat verərək, məhkəmə işini, hakimiyyətin Qarabağı Bakıya qaytarmaq niyyəti kimi qiymətləndirirlər. Koçaryanın özü də baş verənləri siyasi qərarın təzahürü kimi qiymətləndirir.

Lap tutaq ki, hər şey Koçaryanın dediyi kimidi. Yəni məhkəmə siyasi hakimiyyətin diqtəsi ilə ona qarşı qərarı reallaşdırır. Necə ki, analoji ittiham Robert və Serj hakimiyyəti üçün də keçərli idi. Amma bütün hallarda nəticə Koçaryanı, çox güman ki, ardınca Sarkisyanı həbsxanaya qədər aparacaq. Koçaryanın özü demişkən, bu həbs Azərbaycana, yəni bizə böyük bir hədiyyə olacaq. Bax onda əli xalqımızın qanına batan Serjə və Robertə xitabən bir yazı yazacam, başlığı da belə olacaq: “Alın, a, yana-yana qalın a, mən, AZƏRBAYCAN vətəndaşıyam!”

Baxış sayı: 53